Wspólnotowy system rejestracji przewoźników materiałów promieniotwórczych cz.I materiały radioaktywne



Sprawozdawca B. Kovacs: Komisja Dwustronna zgłosiła się z prośbą, zgodnie z art. 37. regulaminu Komisji, by zastąpić obowiązujące podstawy prawne, wprowadzeniem art. 91 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Art. 31 EURATOM-u nie przewiduje konsultacji z PE, natomiast art. 91 TFUE przewiduje współpracę z PE w ramach normalnej procedury prawnej. Służby prawne UE uważają, że art. 91 jest odpowiednią podstawą prawną, co potwierdziła również komisja ENVI i JURI. Zostały zgłoszone również nowe definicje materiałów radioaktywnych, a także wspólnych kryteriów. Niektórzy państwa optują również za zniesieniem art. 3.3., mówiącego o przyznawaniu licencji i certyfikacji, zgodnie z dyrektywą nr 96 z 2009 roku, o niebezpiecznych materiałach promieniotwórczych i ich źródłach. Trzeba stać na stanowisku, iż każdy kraj członkowski powinien mieć swobodę wyboru, w kontekście transportu materiałów promieniotwórczych na swym terytorium, w oparciu o już istniejące przepisy w zakresie bezpieczeństwa i ochrony środowiska.

R. Jordan: W przypadku podstawy prawnej należy oprzeć się na art. 91 TFUE. Trzeba zdefiniować wspólne kryteria dla całego systemu, które będą wynikać z Dyrektywy o promieniowaniu substancji niebezpiecznych i z Dyrektywy o transporcie substancji niebezpiecznych. Potrzebny jest otwarty dostęp opinii publicznej do listy zarejestrowanych podmiotów. W Komisji Ochrony Środowiska dyskutowano nad podstawą prawną dokumentu. Wydaje się jednak, że podczas rozmów, wzięto jedynie pod uwagę stanowisko KE. Zbyt mało uwagi poświęcono kwestii systemu kryteriów, które musi wypełnić przewoźnik, co jest bardzo istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa i zdrowia obywateli przed promieniowaniem. Potrzeba równowagi między ochroną zdrowia i łatwiejszym transportem. Kryteria te powinny wynikać z Traktatu o EURATOM-ie. Trzeba odpowiednio zdefiniować właściwe kompetencje organów regulacyjnych i wyciągnąć naukę z tego, co stało się w Fukushimie.

F. Hall: Należy dojść do jednolitych i spójnych definicji, zaś system operacyjny musi być skonsolidowany i bezpieczny. Nie warto wracać do traktatu o EURATOM-ie, bo to przestarzały dokument i opieranie się na nim będzie krokiem w tył. Podstawą prawną powinien być wyłącznie Traktat o Funkcjonowania Unii Europejskiej.

Oznaczenie materiałów radioaktywnych

Oznaczenie materiałów radioaktywnych

Należy także myśleć o przedstawieniu odpowiednich zabezpieczeń ze strony firm zaangażowanych w transport materiałów promieniotwórczych. Podmioty te w razie katastrofy lub wypadku, muszą być w pełni wypłacalne i nie mogą unikać odpowiedzialności za powstałe skutki. Zgodzić się należy ze stwierdzeniem, że mix energetyczny nie jest w rękach państw członkowskich, dlatego też bardzo prawdopodobna wydaje się możliwość, że poszczególni członkowie Wspólnoty nie będą mogli utrzymać możliwość zakazu transportu materiałów promieniotwórczych we własnych rękach. Co się stanie w wypadku niespełnieniu odpowiednich standardów i przepisów przez przewoźnika? Czy państwo członkowskie będzie mogło zawiesić licencję takiego podmiotu w imię bezpieczeństwa ogólnego w całej UE? Takie wypadki muszą być zgłaszane do KE, by wszystkie organy państw członkowskich miały dostęp do informacji. Należy także zadbać o ciągłą rewizję przepisów, tak by były ciągle aktualne i odpowiadające rzeczywistości.